F tipi muhtıra

Başbuğ’un Genelkurmay Başkanlığı koltuğuna oturmasından sonraki ilk talimatı Ergenekon sanıkları emekli orgeneraller Eruygur ve Tolon’un cezaevinde ‘TSK adına’ ziyaret edilmesi oldu.

ANKARA - Emekli orgeneraller Şener Eruygur ile Hurşit Tolon’un Ergenekon operasyonu kapsamında gözaltına alınması ve sonrasında iki ay boyunca hiçbir tepki vermeyen Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) tavrı Orgeneral İlker Başbuğ’un Genelkurmay Başkanlığı’na gelmesinin ardından değişti. Kocaeli Garnizon Komutanı ve Kara Kuvvetleri Komutanlığı Eğitim ve Doktrin Komutanı Korgeneral Galip Mendi, Kandıra F Tipi Cezaevi’nde tutuklu bulunan Eruygur ve Tolon’u TSK adına ziyaret etti. Ziyaret, Mendi’nin cezaevine gittiği dakikalarda Genelkurmay Başkanlığı’nın resmi internet sitesinde duyuruldu. Genelkurmay’ın açıklamasında ziyaretin ‘TSK adına yapıldığı’ özellikle vurgulandı.
Eski Jandarma Genel Komutanı Eruygur ile eski 1. Ordu Komutanı Tolon, Ergenekon savcısı Zekeriya Öz’ün talimatıyla 1 Temmuz’da gözaltına alınmış ve ardından tutuklanmıştı. Gözaltıların Genelkurmay’ın bilgisi dahilinde gerçekleştiği belirtilirken dönemin Genelkurmay Başkanı Yaşar Büyükanıt, bu konuda hiçbir değerlendirmede bulunmamıştı.
Dönemin Kara Kuvvetleri Komutanı İlker Başbuğ’un gözaltılardan yaklaşık bir hafta önce 25 Haziran’da Başbakan Tayyip Erdoğan’la sürpriz bir görüşme yapmasıysa Ergenekon operasyonuyla ilgili spekülasyonlara konu olmuştu. Yaklaşık iki saat süren baş başa görüşmede Erdoğan’ın Başbuğ’a Eruygur ve Tolon’un gözaltına alınacağını söylediği iddiaları basına yansıyınca hem Başbakanlık hem de Başbuğ sert ifadelerle bunu yalanlamıştı.
Ergenekon tutukluları hapiste haklarındaki iddianamenin hazırlanmasını beklerken, Genelkurmay Başkanlığı’nda görev değişimi yaşandı. Orgenerel Başbuğ, emekli olan Orgeneral Büyükanıt’tan görevi 28 Ağustos’ta devraldı. Devir teslimden sonra Başbuğ’un gündeminde 30 Ağustos Zafer Bayramı kutlamalarıyla mezuniyet törenleri vardı. Başbuğ, 1 Eylül’de yeni mesaisine fiilen başladı. 2 Eylül’de ise ziyaret için talimat verdi.
Talimatın ardından Korgeneral Mendi, Kocaeli Cumhuriyet Savcılığı’na önceki gün  ziyaret için ‘özel izin’ başvurusu yaptı. Mendi’nin başvuru talebini savcılık Adalet Bakanlığı’na gönderdi. Bakanlığın ‘olur’ vermesiyle de görüşmeye izin çıktı.

Sivil otomobille gitti
Genelkurmay’ın talimatı üzerine Korgeneral Galip Mendi, dün saat 11:30’da Renault Megane marka sivil plakalı otomobille, İzmit Kandıra yolu üzerindeki yüksek güvenlikli Kandıra F Tipi Cezaevi’ne geldi. Aynı dakikalarda Genelkurmay’ın resmi internet sitesinde Eruygur ve Tolon’un ‘TSK adına’ ziyaret edildiği duyuruldu. Eruygur ve Tolon’la yaklaşık bir saat görüşen Korgeneral Mendi,  12.35’te cezaevinden ayrıldı. Mendi açıklama yapmazken Genelkurmay Başkanlığı’nın resmi internet sitesinde yapılan duyuruda şöyle denildi:
“03 Eylül 2008 günü, saat 11:30’da Kocaeli ili Garnizon Komutanı Korgeneral Galip Mendi, Kandıra Cezaevi’nde tutuklu olarak bulunan (E) Orgeneral Şener Eruygur ile (E) Orgeneral Hurşit Tolan’u ziyaret etmiştir. TSK’ya uzun süre hizmet veren iki emekli komutana yapılan bu ziyaret, Türk Silahlı Kuvvetleri adına gerçekleştirilmiştir. Bilindiği üzere, dün olduğu gibi bugün de Türk Silahlı Kuvvetlerinin yargıya olan saygısı ve güveni tamdır. Kamuoyuna saygı ile duyurulur.”

Veli Küçük’le görüşmedi
Mendi’nin aynı cezaevinde tutuklu bulunan ve adı Susurluk skandalına da karışan Ergenekon sanığı emekli Tuğgenral Veli Küçük’ü ziyaret etmemesi dikkat çekti.
TSK’nın Ergenekon konusunda sessizliğini bozmasının tek örneği bu değil. Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Aydoğan Babaoğlu da önceki gün “Ergenekon’un ne olduğu belli değil” demişti.  (Radikal)

Mendi’nin adı ilk Adalı cinayetiyle duyuldu
Korgeneral Galip Mendi’nin ismi Kıbrıs’ta sol görüşlü gazeteci Kutlu Adalı’nın öldürülmesiyle birlikte gündeme gelmişti. 1996’da Adalı öldürüldüğünde Mendi KKTC’de Sivil Savunma Teşkilatı Başkanı’ydı. Adalı öldürülmesinden önce bu teşkilatı eleştiren yazılar yazmıştı.  Cinayetten sonra Adalı’nın eşi, tehditlerden birinin bizzat Galip Mendi’den geldiğini iddia etmişti. Adalı’nın ailesinin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde açtığı davada da Mendi’nin ifadesi alınmıştı. AİHM bu davada, Türkiye’yi ‘cinayetle ilgili yeterli soruşturmayı yapmamak’tan suçlu bulmuştu. Mendi’nin 2002’de KKTC Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı’na atanmasına o dönem muhalefet partisinin başında olan KKTC?Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, tepki göstermişti.

Görüşme için savcının özel izni gerekiyor
Tutuklu ve hükümlülerin kimler tarafından ziyaret edilebileceği konusu Cezaevleri Tüzüğü’yle düzenleniyor. Cezaevindekileri ziyaret etmek için arada kan bağı bulunması gerekiyor. Eğer kan bağı bulunmuyorsa, Cezaevleri Tüzüğü’nün 128. maddesine göre Cezaevi Savcısı’na dilekçe vermesi gerekiyor. Bu dilekçeye, görüşecek kimsenin neden görüşmek istediğini ayrıntılı bir biçimde yazması gerekiyor. Cezaevi Savcısı’nın izin vermesi halinde görüşme gerçekleşiyor.

CHP’li Serter’e izin verilmemişti
CHP milletvekillerinin Şener Eruygur ve Hurşit Tolon’u ziyaret etme taleplerine savcılık olumsuz yanıt vermişti. CHP İstanbul Milletvekili Nur Serter, avukat eşliğinde Eruygur ve Tolon’un tutuklu bulunduğu Kandıra F Tipi Cezaevi’ne gitmiş, ancak cezaevi savcısının izin vermemesi nedeniyle görüşme gerçekleşememişti. Savcı, Tolon ve Eruygur’a avukatları dışında milletvekilleri de dahil ziyaretçi yasağı uygulandığını söylemişti.
Ancak CHP Kocaeli Milletvekili Hikmet Erenkaya, CHP Kocaeli İl Başkanı Sefa Sir-men, Atatürkçü Düşünce Derneği Kocaeli Şube Başkanı Bozkurt Uslu ve Kocaeli Gazetesi Sahibi Tanzer Ünal ise savcının izniyle Tolon ve Eruygur’u ziyaret etmişti.

Erdoğan’a göre ziyaret ‘insani amaçlı’
Yeni göreve gelmesi nedeniyle kendisini ziyaret eden Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ’u kabul eden Başbakan Tayyip Erdoğan, emekli orgeneraller Şenur Eruygur ve Hurşit Tolon’a yapılan ziyareti ‘insani amaçlı’ diye niteledi.
Erdoğan, gazetecilerin Kocaeli Garnizon Komutanı’nın cezaevindeki paşaları ziyareti hatırlatılarak nasıl değerlendirdiğinin sorulması üzerine şunları söyledi: “Bu konu bildiğiniz gibi savcılığa yapılmış olan bir müracaatı özel izin neticesinde Türk Silahlı Kuvvetleri adına garnizon komutanı görevlendirilerek insani amaçlı, Türk Silahlı Kuvvetleri’nden emekli olmuş iki orgenerale bir ziyarettir. Biz olayı insani amaçlı yapılmış ziyaret olarak değerlendiriyoruz. Bunun içinde daha farklı şeyler aramanın yanlış olduğu kanaatindeyiz. Öbür tarafta zaten yargı süreci devam etmektedir. Bu konuyla ilgili herhangi bir açıklamada bulunmak doğru değildir, yanlıştır.”

‘Başbuğ’la konuştuk’
Orgeneral Başbuğ’la görüşmesinde bu ziyaretin gündeme gelip gelmediği soruluncaysa Erdoğan, “Tabii o da gündeme geldi, ülkemizin diğer konuları da gündeme geldi. Ağırlıklı gündemimiz yine terör oldu. Bundan sonra da görüşmeye devam edeceğiz” dedi.

CHP: TSK Ergenekon’un siyasi olduğunu fark etti
Şener Eruygur ve Hurşit Tolon’un TSK adına ziyaret edilmesine CHP’den tam destek geldi. CHP Parti Sözcüsü ve Genel Saymanı Mustafa Özyürek’in değerlendirmesi şöyle: “Geç kalmış bir ziyaret. TSK’da en üst düzeyde hizmet etmiş insanların, tutuklandıktan sonra TSK’nın olayı görmezlikten gelmesi, o kişileri bütünüyle dışlaması zaten her bakımdan yanlıştı. Hem TSK’nın gelenekleri açısından hem de insani açıdan yanlıştı. Bu yanlışlıktan dönülmüş olmasını doğru buluyorum. Bu insani bir görevdir ve bunun gereği yerine getirilmelidir. Önceki gün Hava Kuvvetleri Komutanı’nın ‘Ergenekon’un ne olduğu belli değil ki’ demesi de anlamlıdır. Öyle anlaşılıyor ki, Ergenekon’un bir hukuki süreç değil de, bir siyasi süreç olduğu konusu da TSK tarafından değerlendiriliyor. ”
Ziyareti ‘önemli bir girişim’ olarak niteleyen CHP Grup Başkanvekili Hakkı Suha Okay, sorular üzerine, Kocaeli Cumhuriyet Savcılığı’nın, ziyaret yasağının delindiğini söyledi.

MHP:?Bu kadar geç yapılması anlamlı
MHP Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Ekici, cezaevindeki iki emekli orgeneralin ziyaret edilmesinin büyük bir olay olmaması gerektiğini söyledi. Ekici, “Silahlı Kuvvetlerin Tolon ve Eruygur’u ziyaretleri o kadar da orijinal bir iş değil, olmamalı da. Kendi içinden iki general tutukluysa tabii ki ziyaret edecekler. Ancak bu kadar geç hareket etmiş olmaları da anlamlı. Daha erken de ziyaret edebilirlerdi” dedi.

‘Arkanızdayız’ mı deniliyor?
DTP Şırnak Milletvekili Hasip Kaplan, bu tür ziyaretlerin tutanağa ve kayda alınması gerektiğini belirterek, “Adalet Bakanlığı’nca böyle bir görüşmede tutanak tutulmuş mudur, bakanlığın bu görüşmeden bilgisi var mıdır? Genelkurmay’ın görüşmeyle ilgili izin talebi olmuş mudur? Hükümet bu sorulara bir açıklama getirmek durumundadır. Ancak böylesi bir görüşme ‘arkanızdayım’ görüntüsü veriyorsa bağımsız yargı açısından vahimdir” diye konuştu.